Rừng U Minh Hạ là một phần của Rừng U Minh. Nó nằm trên 2 huyện U Minh và Trần Văn Thời. Trước kia là khu bảo tồn thiên nhiên Vồ Dơi và đến năm 2006 được nâng cấp lên là vườn quốc gia U Minh Hạ. Năm 2009 Vườn quốc gia U Minh Hạ được công nhận là một trong 3 vùng lõi của Khu dự trữ sinh quyển Mũi Cà Mau và được UNESCO công nhận là một trong những khu dự trữ sinh quyển của thế giới.
Rừng U Minh là một vùng đất trù phú, ẩn chứa rất nhiều tiềm năng kỳ diệu. Nó vẫn còn tiếp tục được bảo tồn và phát triển để trở thành nguồn tài nguyên vô giá ở vùng cực Nam Tổ quốc. Là một vùng đất rộng lớn về sông ngòi chằng chịt. Tổng diện tích cả vùng ước tính khoảng 2.000 km2. Rừng trải dài từ sông Ông Đốc – tỉnh Cà Mau đến sông Cái Lớn – tỉnh Kiên Giang. Con sông Trèm Trẹm và sông Cái Tàu chi rừng U Minh thành 2 phần: U Minh Hạ thuộc tỉnh Cà Mau và U Minh Thượng thuộc tỉnh Kiên Giang. Thiên Nhiên ở đây còn rất hoang sơ và mộc mạc. Chỉ với cái tên gọi “U Minh” làm cho du khách liên tưởng đến một cái gì đó rất to lớn như rất xa xôi và sâu thẳm. Nhà văn Sơn Nam đã viết trong tác phẩm “văn minh miệt vườn” rằng: Trước kia nơi đây chỉ gọi là “U Minh” có nghĩa là tối và có nhiều mây. Có lẽ nơi đây cây cối quá rậm rạp, nước tràm ngập khắp nơi và mặt đất của nó lại thấp.
Ngày xưa nơi đây là một khu vực có nhiều muỗi và thú dữ. do đó dân gian có câu “Cà Mau khỉ khọt trên bưng; Dưới sông sấu lội, trên rừng cọp um” hay “Xứ đâu hơn xứ Cạnh Đền; Muỗi kêu như sáo thổi, đĩa lội lềnh như bánh canh”. Ngày nay do có nhiều người vào đây sinh sống và khai khẩn nên đã có nhiều thay đổi.
Đặc sản Rừng U Minh
Tràm
Nhắc đến rừng U Minh Hạ nói riêng và rừng U Minh nói chung thì chúng ta phải nhớ đếm tràm. Đây là loài cây rất phát triển nơi này. Loại cây cao từ 10 mét đến 20 mét. Nhìn từ trên cao thì rừng được bao phủ bởi màu xanh của là tràm và bên trên là màu xanh của bầu trời, Rừng tràm khác với rừng ngập mặn, Rừng ngập mặn phần lớn là đầm lầy nên hiếm cây nào có thể sinh sống được. Nhưng trong rừng tràm thì ngoài tràm còn có nhiều loài cay khác. Trong đó có cây Choại. Cây Choại là cây dây leo thuộc họ dương xĩ, ngọn của cây Choại dùng luộc hoặc nấu canh ăn rất ngon. Thân choại (dây choại) được phơi khô làm thành dây rất bền.
Mật ong
Vào mùa hè, hoa tràm nở rộ thu hút ong từ khắp nơi về hút mật làm tổ. Người dân nơi đây chuẩn bị sẵn nơi để ong về làm tổ. Mỗi tổ ong lại cho ra một vài lít mật ong, và cứ mỗi mùa hoa nở người lấy mật ong kinh nghiệm có thể lấy được hàng trăm lít mật ong. Mật ong rừng U Minh có vị đặc trưng của hoa tràm, màu vàng trong suốt và có thể dự trữ trong nhiều năm. Vào mùa này, du khách đến đây, có thể theo bước của những người dân đi lấy mật và thưởng thức các món ăn từ ong: ong non vừa lấy xuống ăn cùng với mật ong vừa lấy tạo nên hương vị ngọt thanh thao, hay món gỏi nhộng ong khó quên.
Biển cá
Rừng U Minh Hạ còn là một “biển cá”. Tại đây du khách có thể thưởng thức nhiều loại cá đồng: cá lóc, cá trê, lươn, cá sặc, rắn” với cách chế biến mộc mạc mà vẫn toát lên được hương vị đồng quê. Hàng năm, cứ vào mùa nước lên, cá từ cách kênh rạch lại bơi vào sâu trong rừng để chuẩn bị cho quá trình sinh sản và thế là nơi đây tập trung nhiều loại cá. Du khách có thể xem người dân tát đìa hoặc tận tay câu, giăng lưới để bắt được những con cá tươi ngon, phục vụ cho bữa ăn của mình (giá vé 100.000). Cảm giác thật thú vị khi xung quanh là rừng tràm, bên dưới là sòng nước xanh biên biếc bên bếp lửa đang nghi ngút hương thơm của cá lóc nước trui, của rắn trung nướng mọi ăn với các loại rau rừng: đọt choại, bông súng ma, lá sen non, bông lục bình…
Chim
Rừng còn chứa đựng cả một vương quốc chim. Đi đến bất cứ nơi nào trong rừng cũng nghe được tiếng chim dưới những tán cây xanh. Chiều xuống, những đàn chim bay về tổ kín chặt trên bầu trời. tại đây còn là nơi trú ngụ của một loại chim có tên là “Giang sen” là một loài chim thuộc họ Hạc, sống tại các vùng ngập nước của đồng bằng Châu Á. Những con Giang sen tại rừng U Minh Hạ có cân nặng từ 5 đến 7 kg. Nhiều loài khác tập trung tại đây để đẻ trứng và sinh sống. Nơi đây cũng có nhiều loài rắn độc do đó tại đây cũng có một số người dân chuyên bắt rắn và có những bài thuốc chuyên trị rắn độc cắn.
Đờn ca tài tử
Đêm xuống du khách có thể ngồi nghe đơn ca tài tử, ngồi quanh bếp lửa hồng nghe các lão làng nơi đây kể chuyện một thời oanh liệt, ngang dọc đường rừng. Du khách có thể qua đêm tại các nhà nghĩ được xây dựng trong rừng.
Bài viết được cộng tác viên Cindy Dinh đóng góp cho website. Trân trọng cảm ơn bạn.























